* Hem oruç tutup hem de spor yapılabilir mi? Öğleden
sonra spor yaparsanız, uzun süre aç kaldığınız için kan şekeriyle ve
metabolizmayla ilgili bazı problemlerin ortaya çıkacağı kesin. Onun
için oruç tutanlar, herhangi bir sportif aktivitede ya da amatörce
birtakım egzersizlerde bulunmak istiyorsa; sahur ya da iftardan 2-3
saat sonra yapılması en uygunu.
* Yapılacak sporun süresi ya da şiddeti önemli mi? Oruçluyken
spor yapanların dikkat edeceği en önemli nokta bu. Bu konu spor yapacak
kişinin egzersiz alışkanlığıyla ilgili. Kişinin uzun süredir yaptığı
sporu oruçluyken sürdürmesinde bir sakınca yok. Çünkü zaten kişinin o
spora karşı adaptasyonu vardır. Ama dikkat etmesi gereken, Ramazan ayı
süresince sporun dozunu düşürmektir.
* Orucun yaratacağı birtakım olumsuzluklara sporun faydası olabilir mi? Sporun bu tip olumsuzluklara bir faydası olacağını hiç zannetmiyorum.
* Oruç tutarken tehlikeli olan bir spor dalı var mı? Tansiyonla
ya da vücut ve şeker metabolizmasıyla ilgili sorunlar çıkabilir. Bu da
kişinin ani bayılmasına sebep olabilir. Oruçluyken ekstrem sporlardan
uzak durmak gerekir; yamaç paraşütü ya da dağcılık gibi... Çok uzun
süre koşmak da tehlikeli olabilir. Ama zaten bunlar profesyonel
sporlar. Profesyonel sporcuların kesinlikle oruç tutmaması gerekir.
Amatör sporcular için oruç tutmanın hiçbir sakıncası yok; uygun
saatlerde yapıldığı, süresi ve dozajı azaltıldığı sürece!..
* Oruç süresince ara verilmesi gereken sporlar neler? Hafif
sporları sürdürebilirsiniz ama ağır sporları yapmamakta fayda var.
Özellikle de kardiyovasküler sisteme dayalı sporlara ara vermek
gerekir. Örneğin atletizm, yüzme, basketbol, voleybol ya da tenis...
Ama yelken ya da yürüyüş gibi sporlara devam edilebilir. Ayrıca şunu da
belirtmekte fayda var; spor süresince terlemeyle vücutta çok fazla sıvı
kaybı oluşur. Oruç süresince sıvı alamadığınız için terlemeyle
birlikte, vücuttan atılan bazı temel elementleri yerine koyamıyorsunuz.
Bu da vücutta zarar yaratabilir. Kalp hızı ve tansiyonun ise oruçlu
olup olmamakla ilgisi yoktur.
* Oruç tutma ile spor arasındaki bağlantı nedir? Normal
beslenme koşullarında, spor yapmanın yaratacağı metabolik değişiklikler
çok iyi biliniyor. Buna karşılık, oruç tutarken yapılan spora vücut ne
cevap verir, bilimsel olarak fazla değerlendirilmiş değil. Yalnızca,
dayanıklılık gerektiren sporları yapan atletlere dair yapılan kısıtlı
sayıdaki araştırma bize yol gösteriyor.
* Oruç tutarken spor yapmak konusunda ne önerirsiniz? Hem
benim hem de bu çalışmaları yapanların ortak görüşü; oruç tutan
sağlıklı genç insanlar, eğer iyi eğitilmiş ve ne yaptıklarını
biliyorsa, çok ağır olmayan günlük egzersizleri yapabilirler.
Profesyonel sporcular ya da yarışma sporu yapanlar, oruç tutarsa,
sağlık sorunu yaşayacaklarını ya da performanslarının düşeceğini
bilmeli.
* İftar ve sahurda sporcuların öncelikli olarak neler yemesi gerekir? Oruç
tutarlarsa profesyonel sporcuların yarışmada performanslarının düşük
olacağı unutulmamalı. Ramazan diyeti sporcu için normal günlük diyete
göre pek büyük farklılık göstermez. Ancak, sporcuların yüksek fiziksel
aktivitelerinden dolayı daha fazla sıvıya ihtiyaç duydukları da
unutulmamalı.
Kaynak: Esra Tüzün, Sabah